{"id":2084,"date":"2012-08-31T11:16:11","date_gmt":"2012-08-31T11:16:11","guid":{"rendered":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/?p=2084"},"modified":"2012-08-31T11:19:20","modified_gmt":"2012-08-31T11:19:20","slug":"stjornarskra-allra-islendinga-eirikur-bergmann-skrifar","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/?p=2084","title":{"rendered":"Stj\u00f3rnarskr\u00e1 allra \u00cdslendinga &#8211; Eir\u00edkur Bergmann skrifar"},"content":{"rendered":"<p>http:\/\/visir.is\/stjornarskra-allra-islendinga\/article\/2012708319985<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00deann 20. okt\u00f3ber n\u00e6stkomandi g\u00f6ngum vi\u00f0 \u00cdslendingar til atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slu um okkar eigin stj\u00f3rnarskr\u00e1. Loksins. Vi\u00f0 l\u00fd\u00f0veldist\u00f6kuna \u00e1ri\u00f0 1944 var \u00ed nafni samst\u00f6\u00f0u \u00e1kve\u00f0i\u00f0 a\u00f0 gera n\u00e1nast ekki a\u00f0rar breytingar en \u00fe\u00e6r sem beinl\u00ednis lutu a\u00f0 stofnun hins n\u00fdja l\u00fd\u00f0veldis.<\/p>\n<p>\u00c1fram var \u00fev\u00ed byggt \u00e1 fullveldisstj\u00f3rnarskr\u00e1nni fr\u00e1 1920 sem a\u00f0 uppist\u00f6\u00f0u bygg\u00f0i \u00e1 \u00feeirri d\u00f6nsku sem Kristj\u00e1n IX Danakonungur r\u00e9tti okkur \u00e1ri\u00f0 1874 og l\u00edti\u00f0 haf\u00f0i breyst fr\u00e1 endalokum einveldis \u00ed Danm\u00f6rku \u00e1ri\u00f0 1849. Jafnframt var \u00e1kve\u00f0i\u00f0 a\u00f0 \u00cdslendingar myndu \u00ed kj\u00f6lfari\u00f0 setja s\u00e9r s\u00edna eigin stj\u00f3rnarskr\u00e1. \u00c1 \u00fev\u00ed var\u00f0 hins vegar \u00f3h\u00f3fleg t\u00f6f. \u00der\u00e1tt fyrir fj\u00f6lda stj\u00f3rnarskr\u00e1rnefnda og \u00fdmsar sm\u00e1v\u00e6gilegar breytingar auk n\u00fds mannr\u00e9ttindakafla \u00e1ri\u00f0 1995 reyndist Al\u00feingi \u00f3f\u00e6rt um sl\u00edka heildarendursko\u00f0un.<\/p>\n<p><strong>Upp \u00far skotgr\u00f6funum<\/strong><br \/>\n\u00dea\u00f0 var ekki fyrr en sumari\u00f0 2010, \u00ed kj\u00f6lfar mikils \u00f3r\u00f3a \u00ed samf\u00e9laginu, a\u00f0 Al\u00feingi fann lei\u00f0ina upp \u00far skotgr\u00f6funum og \u00e1kva\u00f0 a\u00f0 efna til \u00fej\u00f3\u00f0kj\u00f6rs til stj\u00f3rnlaga\u00feings \u2013 sem s\u00ed\u00f0ar breyttist \u00ed \u00feingkj\u00f6ri\u00f0 stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0 eins og vi\u00f0 \u00feekkjum. \u00c1 her\u00f0um \u00fe\u00fasund manna \u00fej\u00f3\u00f0fundar og \u00e1rslangri s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ivinnu sj\u00f6 manna stj\u00f3rnlaganefndar f\u00e9kk 25 manna \u00fej\u00f3\u00f0kj\u00f6ri\u00f0 og \u00feingskipa\u00f0 stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0 fj\u00f3ra m\u00e1nu\u00f0i til a\u00f0 semja \u00feau dr\u00f6g a\u00f0 n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1 sem kj\u00f3sendur f\u00e1 n\u00fa a\u00f0 segja \u00e1lit sitt \u00e1. N\u00e1lega sj\u00f6t\u00edu \u00e1rum fr\u00e1 l\u00fd\u00f0veldist\u00f6kunni hefur \u00edslensk stj\u00f3rnarskr\u00e1 loksins liti\u00f0 dagsins lj\u00f3s.<\/p>\n<p>\u00cd \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slunni \u00ed haust ver\u00f0ur spurt hvort vi\u00f0 viljum \u00e1fram byggja \u00e1 \u00feeirri d\u00f6nsku e\u00f0a \u00feeirri n\u00fdju \u00edslensku sem veri\u00f0 hefur \u00ed undirb\u00faningi \u00ed \u00f6ll \u00feessi \u00e1r. Auk \u00feess f\u00e1 kj\u00f3sendur t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 segja \u00e1lit sitt \u00e1 fimm helstu \u00e1litam\u00e1lum frumvarpsdraganna, svo sem um auki\u00f0 beint l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0i, \u00fej\u00f3\u00f0kirkjuna og kosningatilh\u00f6gun. Reynist meirihluti kj\u00f3senda \u00f3samm\u00e1la stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0i \u00ed einhverjum tilvikum ver\u00f0ur frumvarpinu breytt til samr\u00e6mis \u00e1\u00f0ur en \u00fea\u00f0 kemur til atkv\u00e6\u00f0a \u00e1 Al\u00feingi, sem vitaskuld er stj\u00f3rnarskr\u00e1rgjafinn.<\/p>\n<p><strong>\u00c1hugi erlendis<\/strong><br \/>\nVi\u00f0 sem s\u00e1tum \u00ed stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0i \u00ed umbo\u00f0i kj\u00f3senda og Al\u00feingis h\u00f6fum or\u00f0i\u00f0 v\u00f6r vi\u00f0 gr\u00ed\u00f0arlegan \u00e1huga erlendis \u00e1 \u00feeirri l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isvakningu sem \u00fatlendingar upplifa a\u00f0 h\u00e9r hafi or\u00f0i\u00f0 me\u00f0 starfi stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s og a\u00f0komu \u00fej\u00f3\u00f0arinnar a\u00f0 setningu eigin stj\u00f3rnarskr\u00e1r. Varla l\u00ed\u00f0ur s\u00e1 dagur \u00e1n \u00feess a\u00f0 erlendir fj\u00f6lmi\u00f0lar s\u00e9u \u00ed sambandi, fj\u00f6ldi m\u00e1lstofa hefur veri\u00f0 haldinn \u00ed erlendum h\u00e1sk\u00f3lum og fr\u00e6\u00f0imenn v\u00ed\u00f0a um l\u00f6nd keppast n\u00fa vi\u00f0 a\u00f0 greina \u00fea\u00f0 sem h\u00e9r er \u00e1 fer\u00f0inni.<\/p>\n<p>\u00cd \u00fev\u00ed samhengi er merkilegt hva\u00f0 \u00edslenskir fj\u00f6lmi\u00f0lar hafa reynst \u00e1hugalitlir og hryggilegt a\u00f0 sj\u00e1 suma \u00fe\u00e1 sem hinga\u00f0 til hafa veri\u00f0 taldir m\u00e1lsmetandi tala m\u00e1li\u00f0 ni\u00f0ur \u00e1n \u00feess a\u00f0 f\u00e6ra fram efnisleg r\u00f6k. \u00c1 \u00fev\u00ed ver\u00f0ur vonandi breyting \u00ed a\u00f0draganda atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slunnar sem jafnvel m\u00e1 gera r\u00e1\u00f0 fyrir a\u00f0 \u00e1l\u00edka margir taki \u00fe\u00e1tt \u00ed og \u00ed kj\u00f6rinu til stj\u00f3rnlaga\u00feingsins, \u00fe\u00f3 svo a\u00f0 reynslan erlendis fr\u00e1 s\u00fdni a\u00f0 \u00fe\u00e1tttaka \u00ed einsm\u00e1lsatkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slum eins og \u00feessum s\u00e9 yfirleitt langtum minni en \u00ed almennum atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slum, svo sem \u00ed \u00feingkj\u00f6ri.<\/p>\n<p><strong>T\u00e6kif\u00e6ri\u00f0 er n\u00fana<\/strong><br \/>\nTil eru \u00feeir sem telja a\u00f0 s\u00f6kum anna \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9laginu eftir hrun s\u00e9 betra a\u00f0 b\u00ed\u00f0a me\u00f0 stj\u00f3rnlagaumb\u00e6tur \u00fear til um h\u00e6gist. \u00cd m\u00ednum huga er \u00fe\u00f3 k\u00fdrsk\u00fdrt a\u00f0 fari \u00feetta t\u00e6kif\u00e6ri forg\u00f6r\u00f0um f\u00e1ist ekki anna\u00f0 \u00e1 n\u00e6stu \u00e1ratugum. Erlendar ranns\u00f3knir s\u00fdna a\u00f0 stj\u00f3rnarskr\u00e1r eru eiginlega aldrei samdar og settar nema \u00ed kj\u00f6lfar kr\u00edsa af einhverju tagi.<\/p>\n<p>Norski fr\u00e6\u00f0ima\u00f0urinn Jon Elster, sem stendur fremst \u00feeirra sem rannsaka stj\u00f3rnarskr\u00e1rger\u00f0, greinir sj\u00f6 lotur \u00ed setningu stj\u00f3rnarskr\u00e1a \u00e1 Vesturl\u00f6ndum fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 s\u00fa bandar\u00edska var sett \u00e1ri\u00f0 1787, n\u00e1nast alltaf \u00ed kj\u00f6lfar \u00e1falls. Athyglisvert er a\u00f0 \u00feeir \u00e1 stj\u00f3rnlaga\u00feinginu \u00ed F\u00edladelf\u00edu fengu jafn langan t\u00edma til a\u00f0 semja bandar\u00edsku stj\u00f3rnarskr\u00e1na og stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0i\u00f0 h\u00e9r f\u00e9kk til \u00feess a\u00f0 semja \u00fe\u00e1 \u00edslensku. \u00d3vanalegt mun hins vegar vera a\u00f0 allir fulltr\u00faarnir hafi komist a\u00f0 samhlj\u00f3\u00f0a ni\u00f0urst\u00f6\u00f0u um eina stj\u00f3rnarskr\u00e1rtill\u00f6gu eins og h\u00e9r var\u00f0.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>http:\/\/visir.is\/stjornarskra-allra-islendinga\/article\/2012708319985 &nbsp; \u00deann 20. okt\u00f3ber n\u00e6stkomandi g\u00f6ngum vi\u00f0 \u00cdslendingar til atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slu um okkar eigin stj\u00f3rnarskr\u00e1. Loksins. Vi\u00f0 l\u00fd\u00f0veldist\u00f6kuna \u00e1ri\u00f0 1944 var \u00ed nafni samst\u00f6\u00f0u \u00e1kve\u00f0i\u00f0 a\u00f0 gera n\u00e1nast ekki a\u00f0rar breytingar en \u00fe\u00e6r sem beinl\u00ednis lutu a\u00f0 stofnun hins n\u00fdja l\u00fd\u00f0veldis. \u00c1fram var \u00fev\u00ed byggt \u00e1 fullveldisstj\u00f3rnarskr\u00e1nni fr\u00e1 1920 sem a\u00f0 uppist\u00f6\u00f0u bygg\u00f0i \u00e1 \u00feeirri&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/?p=2084\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">Stj\u00f3rnarskr\u00e1 allra \u00cdslendinga &#8211; Eir\u00edkur Bergmann skrifar<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2084","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized","entry"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pf3GBW-xC","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2084","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2084"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2084\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2084"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/old.stjornarskrarfelagid.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}